17/11/2022
Pemphigus Foliaceus
เป็นโรคภูมิคุ้มกันทำลายตัวเองที่เกิดกับผิวหนังอีกชนิดหนึ่งที่พบได้บ่อยในสุนัข ซึ่งร่างกายจะสร้างแอนติบอดีมาต่อต้านโปรตีนชนิดหนึ่ง (คาดว่า คือ 148 kDa หรือ 160 kDa protein) ในส่วน Desmosome จึงไปทำลายการยึดเกาะของเซลล์ ทำให้เกิดการแยกตัวของเซลล์ (acantholysis) บริเวณผิวหนังชั้นกำพร้า เกิดเป็นตุ่มหรือตุ่มหนองที่แตกออกง่าย กลายเป็นแผล มีสะเก็ดรังแคหรือเป็นคราบสะเก็ด เมื่อสะเก็ดหลุดลอก เราจะพบเห็นรอยถลอกหรือแผลหลุมที่ผิวตามมา
พบบ่อยตามบริเวณใบหน้า ใบหู สันจมูก และฝ่าเท้า ถ้าเป็นที่ฝ่าเท้า เราจะพบผิวหนังหนาตัวขึ้น และบางรายอาจส่งผลต่อการใช้ขาตามมาได้ หากเกิดการติดเชื้อแทรกซ้อน อาจทำให้น้องหมาแสดงอาการซึม มีไข้ เบื่ออาหารตามมาได้เช่นกัน มีรายงานพบในสุนัขพันธุ์ Akita, Chow Chow, Newfoundland, Doberman Pinscher, English Springer Spaniel, Chinese Shar Pei และ Collie ซึ่งการได้รับรังสีอัลตราไวโอแลต หรือยาบางชนิดอาจมีส่วนทำให้น้องหมาที่ป่วยแสดงอาการรุนแรงขึ้นได้ครับ
การรักษาน้องหมาที่ป่วยเป็นโรคภูมิคุ้มกันต่อต้านตัวเองเหล่านี้ ส่วนมากจะใช้แนวทางคล้าย ๆ กัน คือ การลดการทำงานของภูมิคุ้มกันลง ร่วมกับการรักษาตามอาการ เช่น การให้ยากดภูมิคุ้มกัน การให้ยาแก้ปวด การให้ยาฆ่าเชื้อ หรือการถ่ายเลือดให้ ฯลฯ ตามแต่ละโรคที่น้องหมาเป็น อย่างในโรคภาวะโลหิตจางเนื่องจากภูมิคุ้มกันทำลายเม็ดเลือดแดงตัวเอง ถ้าการรักษาทางยาไม่ได้ผล อาจพิจาณาใช้การผ่าตัดเอาม้ามออก เพื่อลดการทำลายเม็ดเลือดแดง
อะไรที่เพี้ยนไปหรือไม่พอดี บางทีจากที่เคยมีประโยชน์ก็กลับมาเป็นโทษกับตัวเองได้ อย่างโรคภูมิคุ้มกันทำลายตัวเองนี้ก็เป็นหนึ่งในนั้น แต่ถ้าเทียบกับโรคอื่น ๆ แล้ว ก็ยังนับว่าโชคดีอยู่บ้าง ที่โรคนี้ยังพบได้ไม่มากนัก บางโรคยังคงต้องทำการศึกษาเพิ่มเติมถึงสาเหตุที่แท้จริง ปัจจัยทั้งภายในร่างกายเอง เช่น พันธุกรรม การผ่าเหล่า (mutation) ฯลฯ หรือปัจจัยจากภายนอกร่างกาย อย่างเช่น การติดเชื้อ การได้รับยา การสัมผัสกับแอนติเจนที่ไม่เคยได้รับมาก่อนก็ดี ล้วนเป็นสาเหตุทำให้เกิดการกระตุ้นภูมิคุ้มกันขึ้นมาได้ บางปัจจัยก็ยากเกินที่ควบคุมและป้องกันได้ เป็นแล้วก็ต้องรักษากันยาวใหญ่เลยทีเดียว...ขออย่าให้เกิดกับน้องหมาของใครเลยนะครับ