12/02/2026
FIP – Zakaźne zapalenie otrzewnej kotów (Feline Infectious Peritonitis)
FIP to poważna, ogólnoustrojowa choroba kotów wywoływana przez mutację kociego koronawirusa (FCoV).
Skąd się bierze FIP?
Koci koronawirus jest bardzo powszechny – szczególnie w skupiskach kotów (hodowle, domy tymczasowe, schroniska). Większość zakażonych kotów przechodzi infekcję bezobjawowo lub z łagodnymi objawami ze strony przewodu pokarmowego.
U niewielkiego odsetka kotów dochodzi do mutacji wirusa w organizmie danego zwierzęcia. Zmutowana forma namnaża się w komórkach układu odpornościowego i rozprzestrzenia po całym organizmie – i to ona wywołuje FIP.
Ważne:
• FIP jako choroba nie przenosi się bezpośrednio między kotami.
• Zaraźliwy jest pierwotny koci koronawirus, natomiast do mutacji dochodzi indywidualnie u danego kota.
Postacie choroby
Postać wysiękowa („mokra”)
• gromadzenie się płynu w jamie brzusznej i/lub klatce piersiowej,
• powiększenie obrysu brzucha,
• duszność (przy płynie w klatce piersiowej),
• apatia i gorączka nieodpowiadająca na antybiotyki.
Płyn w jamie brzusznej przy FIP ma zwykle barwę żółtą do bursztynowej, jest gęsty, lepki i bogatobiałkowy. To charakterystyczny obraz, który w połączeniu z badaniami dodatkowymi może silnie sugerować rozpoznanie.
Postać bezwysiękowa („sucha”)
• zmiany zapalne w narządach (np. nerki, wątroba),
• objawy neurologiczne (drgawki, zaburzenia równowagi),
• zmiany oczne (np. zapalenie błony naczyniowej),
• przewlekła gorączka i utrata masy ciała.
Diagnostyka
Rozpoznanie FIP opiera się na całości obrazu klinicznego i wyników badań:
• badania krwi (m.in. podwyższone białko całkowite, zmieniony stosunek albumin do globulin),
• badanie płynu z jam ciała (jeśli występuje),
• USG / RTG,
• testy PCR,
• w niektórych przypadkach badanie histopatologiczne.
Sam dodatni wynik na koronawirusa nie oznacza FIP – wiele zdrowych kotów jest nosicielami FCoV.
⸻
Leczenie i dostępność terapii
Jeszcze kilka lat temu FIP uznawano za chorobę śmiertelną. Obecnie istnieją nowoczesne terapie przeciwwirusowe, które w wielu przypadkach pozwalają na wyleczenie kota.
Dostępność tych leków zależy od aktualnych regulacji prawnych w danym kraju. W części państw preparaty te nie są jeszcze zarejestrowane jako standardowe weterynaryjne produkty lecznicze, dlatego każdorazowo wymagają indywidualnej konsultacji z lekarzem weterynarii w celu omówienia możliwości terapeutycznych, czasu leczenia oraz kosztów.
Wczesne rozpoznanie i szybkie wdrożenie terapii znacząco zwiększają szanse na powrót do zdrowia.