19/08/2025
"Wanneer het stil wordt in een hond"
Vandaag had ik zo’n bijzondere en zorgwekkende hulpvraag, dat ik voel dat ik dit verhaal met jullie moet delen.
Middels een telefonisch consult sprak ik een zeer betrokken en ervaren eigenaresse van drie Schotse Collies. Haar bewustzijn en liefde voor haar dieren raakten me. Zo’n houding gun ik werkelijk elke hond. En toch voelde zij zich recent intens machteloos.
Hoewel het op foto’s vaak prachtig oogt, een hond op de trimtafel, schone vacht, blije blik, schuilt er soms een heel ander verhaal achter. Zeker bij gevoelige honden. Honden die een moeilijke start hebben gehad, ernstig ziek zijn geweest of die veelvuldig en onder stress zijn aangeraakt. Voor hen is aanraking niet vanzelfsprekend. Geen polonaise aan hun lijf, zoals ik vaak zeg.
De eigenaresse pakte het al bewust aan: ze was zelf aanwezig tijdens de trimsessies (zonder haar aanwezigheid was er geen beginnen aan), haar hond droeg een snuitje, kreeg beloningssnoepjes, werd liefdevol tegen haar aangehouden en geaaid. Ze deed wat ze kon, maar toch ging het enorm mis.
Na een recente trimsessie ‘viel’ haar hond extreem uit, letterlijk en figuurlijk. Ze was erdoor ontdaan en erg geschrokken. Hij wilde niet meer eten, niet drinken, niet zitten. De hond die ze door en door kende, was er ineens niet meer. Hij was volledig ingestort. Voor maar liefst 24 uur had ze een hond in huis die niet meer zichzelf was.
Dat is het moment waarop ik als hondencoach word ingeschakeld.
Wat mij onmiddellijk raakte, was het advies dat ze van de dierenarts kreeg: twee dagen vóór de volgende trimsessie zou ze hem kalmerende medicatie moeten geven. Ik kon er met mijn hoofd niet bij. Zeker niet omdat er nog geen verdere lichamelijke interne onderzoeken waren gedaan. Een hond die duidelijk communiceert, die aangeeft dat de situatie te veel is en in plaats van zijn signalen te lezen, kiezen we ervoor ze te onderdrukken? Dit is geen typische zieke hond. Dit is een hond die duidelijk maakt: “Ik trek dit niet.” En geef hem eens ongelijk: lange tijd stilstaan, harde geluiden, onbekende aanrakingen, klitten en overstimulatie aan alle kanten.
Wat er misging, zat niet alleen in wat er wel gebeurde, maar vooral in wat er niet werd gezien.
De trimmer en de eigenaresse hadden afgesproken dat ze zouden stoppen zodra ze ‘de blik’ zagen. Maar die blik is geen op zichzelf staand signaal. Het is het eindstation van een hele reeks kleine, vaak onzichtbare stresssignalen. Tegen je hond aanhouden, snoepjes geven onder spanning, een snuitje omdoen. Het klinkt liefdevol, maar het is ook een recept voor opbouwende stress. De hond kan niet weg, kan zijn spanning niet reguleren, niet afschudden of zijn bek aflikken. Hij ‘bevriest’ in de situatie tot het niet meer gaat. En dan klapt het systeem.
Toen ik dit hoorde, legde ik haar uit hoe neurotransmitters werken en wat er gebeurt bij een zenuwstelsel in overdrive. Hoe het brein schakelt naar een overlevingsstand, waarin lichaam en geest als het ware kortsluiting maken. Dat is geen gedragsprobleem, dat is een biologisch noodgeval.
Mijn advies aan haar was dan ook helder:
Wacht niet op ‘de blik’. Als je daar pas stopt, zit je hond al zo hoog in zijn stressrespons dat hij het niet meer kan kanaliseren en het lichaam moet dan ontladen, vaak via explosief gedrag of totale shutdown. Op dat punt valt er niets meer te leren, alleen nog te herstellen.
De sleutel ligt in het veel eerder signaleren en het verkorten van de sessies, hoe ontspannen hij ook oogt. Door kortere, veilige en voorspelbare trimsessies aan te bieden, geef je de hond de kans om op een gecontroleerde manier te wennen aan aanraking, geluiden en prikkels. Zo leert een hond reguleren, niet via gewenning door doorbijten, maar via vertrouwen en samenwerking. Dat is werken aan veerkracht in plaats van overleven.
De eigenaresse luisterde ademloos. Aan het einde zei ze: “Wat jij zegt… het klinkt zo logisch. Maar ik was me hier totaal niet van bewust. Hier kan ik echt iets mee."
En dat is precies waarom ik dit werk doe. Niet om te oordelen, maar om te spiegelen. Om taal te geven aan wat honden ons al die tijd al zo duidelijk proberen te vertellen.
🗣️ Oproep aan hondentrimmers en dierenartsen:
Zie jij dit ook gebeuren in je praktijk? Deel dit verhaal dan gerust met je klanten en collega’s. Niet om te wijzen, maar om samen bewustzijn te vergroten. Want als we beter leren kijken naar wat honden werkelijk nodig hebben, kunnen we hun welzijn echt verbeteren.
• Dit is niet de hond in kwestie, maar ter illustratie van dit parmantige mooie ras