"Veterinarians without borders" NGO

22/05/2026

Սեմինար-քննարկում անասնապահության ոլորտի միջազգային փորձագետի մասնակցությամբ

«Անասնաբույժներ առանց սահմանների» ՀԿ-ն հրավիրում է մասնակցելու սեմինար-քննարկման, որը կկայանա 2026 թվականի մայիսի 26-ին, ժամը 12:00-ին։

Միջոցառման հատուկ հյուրն է լինելու PUM Նիդեռլանդների Ավագ Խորհրդատուներ կազմակերպության փորձագետ՝

🔹 Գերրիտ Յան Բրումմելման — կաթնատու և մսատու խոշոր եղջերավոր անասնապահության, ոչխարաբուծության և այծաբուծության ոլորտների միջազգային փորձագետ։

Հանդիպման ընթացքում կներկայացվեն՝
✅ անասնապահության ոլորտում միջազգային փորձն ու զարգացման մոտեցումները,
✅ խորհրդատվական և մասնագիտական աջակցության հնարավորությունները,
✅ ֆերմերների և ոլորտային կառույցների հետ համագործակցության ձևաչափերը։

Կից նաև PUM ծրագրի մասին՝ https://docs.google.com/presentation/d/1pYjHm5lnt-nEFkJKVTf7EK6nHiN3JXmZ/edit?rtpof=true&sd=true
Սիրով հրավիրում ենք՝
🐄 անասնապահ ֆերմերներին,
🐑 ոչխարաբուծությամբ և այծաբուծությամբ զբաղվող տնտեսություններին,
👨‍⚕️ անասնաբույժներին,
🏛 ոլորտային կազմակերպությունների և ուսումնական հաստատությունների ներկայացուցիչներին,
ինչպես նաև բոլոր հետաքրքրված անձանց։

📍 Վայրը՝
«Գյուղատնտեսական հետազոտությունների և հավաստագրման կենտրոն» ՊՈԱԿ
Մերձավան, Երևանյան խճուղի, 2-րդ փակուղի, շենք 4

https://maps.app.goo.gl/5R8PGsfi6PZFtN366

📅 Ամսաթիվ՝ 26 մայիսի, 2026
🕛 Ժամը՝ 12:00

📩 Մասնակցության համար խնդրում ենք նախապես գրանցվել՝ ուղարկելով նամակ [email protected] հասցեին՝ մինչև մայիսի 25-ը 2026թ., ժամը 13:00-ն, նշելով․
▪️ անուն, ազգանուն,
▪️ կազմակերպության անվանումը (առկայության դեպքում),
▪️ մասնակիցների թիվը,
▪️ գործունեության կամ հետաքրքրվածության ոլորտը։

#ԱնասնաբույժներԱռանցՍահմանների #Անասնապահություն #ԿաթնատուԱնասնապահություն #Ոչխարաբուծություն #Այծաբուծություն

30/04/2026

🐄🩺 Անասնաբույժի օրը՝ մասնագիտություն, որը պաշտպանում է առողջ հասարակությունը

Այսօր մասնակցեցի «Անասնաբույժը առողջ հասարակության պահապան» խորագրով միջոցառմանը, որը ևս մեկ կարևոր հարթակ էր՝ ընդգծելու անասնաբուժության դերը ոչ միայն կենդանիների առողջության, այլ նաև հանրային առողջության, սննդային անվտանգության և կենսաանվտանգության ապահովման գործում։

Որպես
📌 «Անասնաբույժներ առանց սահմանների» ՀԿ նախագահ,
📌 ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարին կից Հասարակական խորհրդի անդամ,
📌 անասնաբուժական գիտությունների թեկնածու,

կարևորեցի, որ այսօր անասնաբուժությունը դիտարկվում է ոչ թե նեղ մասնագիտական, այլ ռազմավարական ոլորտ, որը ուղիղ առնչվում է երկրի անվտանգությանը և կայուն զարգացմանը։

🧭 Առաջնահերթ ուղղություններից են՝
▪️ կենդանիների նույնականացման, հաշվառման և անասնաբուժական ծառայությունների թվայնացման համակցված զարգացում,
▪️ տվյալահեն կառավարման համակարգերի ներդրում և միջհամակարգային ինտեգրում,
▪️ համաճարակաբանական հսկողության և վաղ արձագանքման գործիքների կարողությունների ուժեղացում,
▪️ անասնաբուժական կրթության արդիականացում և շարունակական մասնագիտական զարգացման համակարգերի ներդրում,
▪️ պետական-մասնավոր համագործակցության խորացում՝ միջազգային ծրագրերի հաջողված փորձի արդյունավետ կիրառմամբ,
▪️ ոլորտի ինստիտուցիոնալ կարողությունների զարգացում և կայունության ապահովում։

Հատուկ կարևորում եմ նաև ընդգծել այն նախաձեռնությունները, որոնք արդեն իրականացվում են Հայաստանում միջազգային գործընկերների հետ համագործակցությամբ։ Մասնավորապես՝ «ՀիմնաՏավուշ» զարգացման հիմնադրամի կողմից «Օժանդակություն Հայաստանին» ծրագրի շրջանակում Շիրակի մարզում մեկնարկած ծրագիրը, որը նպատակ ունի ներդնել ժամանակակից ախտորոշման և բուժման համակարգեր՝ համադրելով դաշտային և լաբորատոր անասնաբուժական ծառայությունները։ Նման ծրագրերը կարևոր հիմք են՝ հետագա պետական մակարդակով ընդլայնման և ինստիտուցիոնալ զարգացման համար։

📖 Անասնաբուժությունը ունի դարավոր պատմություն նաև մեր իրականության մեջ․ դեռևս միջնադարում ձևավորված գիտելիքն այսօր վերածվում է բարձր տեխնոլոգիական և տվյալահեն համակարգերի։

💬 Անասնաբույժները հաճախ քիչ են խոսում, բայց նրանց աշխատանքը խոսում է ամեն օր՝
կյանքեր պաշտպանելով, հիվանդություններ կանխելով և ապահովելով անվտանգ սնունդ յուրաքանչյուրիս համար։

Շնորհավորում եմ բոլոր գործընկերներիս Անասնաբույժի օրվա առթիվ։
Մաղթում եմ մասնագիտական շարունակական զարգացում, նորարարություն և համատեղ հաջողություններ։

📸 (կցված են միջոցառման լուսանկարներ)

#ԱնասնաբույժիՕր #Անասնաբուժություն #ՀասարակականԽորհուրդ

26/03/2026

📌 Մարտի 26-ին մասնակցեցի ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարին կից հասարակական խորհրդի առաջին նիստին, որը վարում էր նախարար պարոն Գևորգ Պապոյանը։

https://www.facebook.com/share/p/1C4saivQpK/

Նիստի ընթացքում ներկայացվեցին նախարարության ծրագրերն ու 2026 թվականի առաջնահերթությունները, որոնց շրջանակում առանձնահատուկ շեշտադրվեցին ինտենսիվ գյուղատնտեսության զարգացումը և տոհմային անասնաբուծության խթանումը։

Կարևորում եմ հատկապես անասնաբուժության դերը՝ որպես համակարգային հիմնասյուն ոլորտի կայուն զարգացման համար։

Տեղին է ընդգծել, որ՝
▪️ առանց արդյունավետ անասնաբուժական համակարգի դժվար է ապահովել ինտենսիվ անասնաբուծության զարգացումը
▪️ հիվանդությունների վերահսկման, կենսանվտանգության և հետագծելիության խնդիրները շարունակում են մնալ առաջնահերթ
▪️ տոհմային անասնաբուծության զարգացումը հնարավոր է միայն առողջական վերահսկման հստակ և վստահելի համակարգի պայմաններում

Որպես առաջարկ կարևոր է նաև՝
✔️ ուժեղացնել անասնաբուժական ծառայությունների հասանելիությունը՝ ներգրավելով մասնավոր հատվածը
✔️ ներդնել ռիսկի վրա հիմնված հիվանդությունների վերահսկման մեխանիզմներ
✔️ զարգացնել կենդանիների հաշվառման և թվայնացման համակարգերը
✔️ ապահովել կենսանվտանգության նվազագույն ստանդարտների կիրառումը, հատկապես ինտենսիվ տնտեսություններում

🤝 Կարևոր եմ համարում նման ձևաչափով քննարկումները, որտեղ հնարավոր է համադրել պետական քաղաքականությունը և մասնագիտական փորձը՝ իրական, կիրառելի լուծումներ ձևավորելու համար։

Պատրաստ եմ շարունակել ակտիվ ներգրավվածությունս՝ ոլորտի զարգացմանն ուղղված նախաձեռնություններում։

25/03/2026

🇦🇲 **ՄԻՋԱԶԳԱՅԻՆ ՓՈՐՁԱԳԻՏԱԿԱՆ ԱՌԱՔԵԼՈՒԹՅՈՒՆ ՀԱՅԱՍՏԱՆՈՒՄ | IDEAL ԾՐԱԳԻՐ**

2026 թվականի մարտի 15–20-ը Հայաստանում իրականացվեց միջազգային փորձագիտական առաքելություն՝ IDEAL ծրագրի շրջանակում (Improve Diagnostics and Epidemiosurveillance in Armenian Livestock), որի նպատակն է զարգացնել խոշոր եղջերավոր անասունների հիվանդությունների ախտորոշման և համաճարակաբանական հսկողության համակարգերը։

📍 Առաքելությունն իրականացվել է «Հիմնատավուշ» զարգացման հիմնադրամի կողմից՝ համագործակցությամբ France–Armenia Foundation (FAF) և ENSV-FVI կազմակերպությունների հետ։

---

🔬 **Ի՞նչ աշխատանքներ են իրականացվել**

✔️ Հանդիպումներ ՀՀ Էկոնոմիկայի նախարարությունում և ոլորտի պետական կառույցներում
✔️ Քննարկումներ անասնաբուժության և ախտորոշման համակարգերի զարգացման վերաբերյալ
✔️ Այցեր մասնավոր լաբորատորիաներ, մասնավորապես «Ստանդարտ Դիալոգ» ՍՊԸ՝ Երևանում և Գյումրիի մասնաճյուղում
✔️ Դաշտային այցեր Շիրակի մարզի տնտեսություններում
✔️ Նմուշառումներ (կաթ, կղանք) և լաբորատոր հետազոտություններ
✔️ Մասնագիտական քննարկումներ անասնաբույժների և ուսումնական հաստատությունների հետ

---

🏥 **Լաբորատոր համագործակցություն**

«Ստանդարտ Դիալոգ» ՍՊԸ լաբորատորիան ներկայացավ որպես ժամանակակից սարքավորումներով և մասնագիտական ներուժով ապահովված կառույց, որը կարող է հանդիսանալ տարածաշրջանային կարևոր հենակետ անասնաբուժական ախտորոշման զարգացման համար։
https://www.facebook.com/StandardDialogLlc

Գյումրիի մասնաճյուղի ներգրավվածությունը հնարավորություն է տալիս ապահովել արագ արձագանք, տեղում վերլուծություն և արդյունքների գործնական կիրառելիություն։

---

🎓 **Կրթություն և մասնագիտական սերնդափոխություն**

Առաքելության ընթացքում դաշտային աշխատանքներին մասնակցել են նաև ՀԱԱՀ Շիրակի մասնաճյուղի ուսանողները՝ ստանալով գործնական հմտություններ նմուշառման, կլինիկական դիտարկման և անասնաբուժական աշխատանքի կազմակերպման ոլորտներում։

Այս մոտեցումը կարևոր քայլ է ապագա մասնագետների պատրաստման և ոլորտի կայուն զարգացման համար։

---

🐄 **Դաշտային աշխատանքների կարևոր արդյունքներ**

Իրականացվել են կենդանիների կլինիկական դիտարկումներ և նմուշառումներ՝ ուղղված հիվանդությունների ճշգրիտ ախտորոշմանը։

Առաքելության ակտիվ փուլում իրականացվել է նաև ինտենսիվ բուժում ծանր վիճակում գտնվող 2 օրական հորթի համար, որը հաջողությամբ հաղթահարեց հիվանդությունը՝ թիմային աշխատանքի շնորհիվ։

💬 Այս դեպքը դարձավ մասնագիտական համագործակցության և նվիրվածության վառ օրինակ։

---

⚠️ **Բացահայտված հիմնական խնդիրները**

▪️ Ֆերմերների կողմից ինքնաբուժման լայն տարածում
▪️ Լաբորատոր ախտորոշման սահմանափակ կիրառություն
▪️ Նմուշների ուշ ներկայացում
▪️ Դաշտային և լաբորատոր համակարգերի միջև համագործակցության սահմանափակ մակարդակ

---

🎯 **Ծրագրի հիմնական նպատակները**

✔️ Ամրապնդել դաշտային անասնաբուժական և լաբորատոր համագործակցությունը
✔️ Ներդնել գործնական ախտորոշման մեխանիզմներ
✔️ Զարգացնել ապակենտրոնացված ախտորոշման համակարգ
✔️ Բարձրացնել ֆերմերների իրազեկվածությունը
✔️ Ապահովել տվյալների վրա հիմնված որոշումների ընդունում

---

🤝 **Համագործակցության արժեքը**

Այս առաքելությունը ցույց է տալիս, որ միջազգային փորձի և տեղական կարողությունների համադրումը կարող է ապահովել իրական և չափելի արդյունքներ կենդանիների առողջության պահպանման և գյուղատնտեսության զարգացման ոլորտում։

---

📸 Կից ներկայացվում են առաքելության ընթացքում իրականացված աշխատանքների լուսանկարներ։

---

🇫🇷 **MISSION D’EXPERTISE INTERNATIONALE EN ARMÉNIE | PROJET IDEAL**

Du 15 au 20 mars 2026, une mission d’expertise internationale a été réalisée en Arménie dans le cadre du projet IDEAL.

📍 La mission a été mise en œuvre par la Fondation HimnaTavush, en collaboration avec la France–Armenia Foundation (FAF) et ENSV-FVI.

---

🔬 **Activités principales**

✔️ Réunions avec le Ministère de l’Économie
✔️ Discussions sur le développement du système vétérinaire
✔️ Visites des laboratoires « Standard Dialog » à Erevan et Gyumri
✔️ Visites de terrain dans la région de Shirak
✔️ Prélèvements et analyses
✔️ Échanges techniques avec experts et institutions

---

🏥 **Collaboration avec les laboratoires**

Le laboratoire « Standard Dialog » a été identifié comme une structure moderne et techniquement bien équipée, disposant d’un potentiel important pour devenir un centre régional de diagnostic vétérinaire.
https://www.facebook.com/StandardDialogLlc

La branche de Gyumri permet une réponse rapide et une meilleure accessibilité aux services diagnostiques.

---

🎓 **Formation et implication des étudiants**

Des étudiants ont participé aux activités de terrain, acquérant des compétences pratiques en diagnostic et en médecine vétérinaire.

---

🐄 **Résultats clés**

Des observations cliniques et prélèvements ont été réalisés.

Un cas critique impliquant un veau nouveau-né a été traité avec succès grâce à une approche coordonnée de l’équipe.

---

⚠️ **Défis identifiés**

▪️ Automédication fréquente
▪️ Faible utilisation du diagnostic de laboratoire
▪️ Retards dans les prélèvements
▪️ Coordination limitée terrain-laboratoire

---

🎯 **Objectifs**

✔️ Renforcer la collaboration
✔️ Améliorer le diagnostic
✔️ Développer un système décentralisé
✔️ Sensibiliser les éleveurs

---

📸 Photos de la mission ci-jointes.

31/12/2025

Սիրելի գործընկերներ, հետևորդներ և համախոհներ,

«Անասնաբույժներ առանց սահմանների» հասարակական կազմակերպության անունից շնորհավորում ենք ձեզ և հայտնում մեր երախտագիտությունը վստահության, համագործակցության և համատեղ աշխատանքի համար։

Ձեր աջակցությունն ու ակտիվ մասնակցությունը կարևոր դեր ունեն անասնաբուժության ոլորտի զարգացման, հանրային առողջության պաշտպանության և մասնագիտական արժեքների առաջմղման գործում։ Վստահ ենք, որ առաջիկա ժամանակահատվածում ևս կշարունակենք համատեղ նախաձեռնություններով նպաստել ոլորտի կայուն և արդյունավետ առաջընթացին։

Մաղթում ենք ձեզ առողջություն, մասնագիտական հաջողություններ և նոր ձեռքբերումներ։

Հարգանքով՝
«Անասնաբույժներ առանց սահմանների» ՀԿ

Dear colleagues, followers, and partners,

On behalf of the Veterinarians Without Borders Non-Governmental Organization, we extend our congratulations and express our sincere appreciation for your trust, support, and continued cooperation.

Your engagement and commitment play an essential role in advancing the veterinary sector, protecting public health, and promoting professional values. We are confident that, through joint initiatives and shared efforts, we will continue to contribute to the sustainable and effective development of the field in the period ahead.

We wish you good health, professional success, and new achievements.

Respectfully,
Veterinarians Without Borders NGO

29/12/2025

Խոզերի աֆրիկական ժանտախտը (ASF)՝ շարունակվող գլոբալ սպառնալիք

Խոզերի աֆրիկական ժանտախտը (ԽԱԺ) շարունակում է տարածվել տարբեր տարածաշրջաններում՝ հիշեցնելով, թե որքան խոցելի կարող են լինել կենդանիների առողջության համակարգերը փոխկապակցված աշխարհում։ Չնայած հիվանդությունը մարդկանց չի վարակում, դրա հետևանքները ծանր են․ այն հանգեցնում է տնային և վայրի խոզերի զանգվածային անկման, շուկայական խաթարումների և պարենային անվտանգության լուրջ ռիսկերի։

Emmanuelle Soubeyran-ը, որպես World Organisation for Animal Health-ի գլխավոր տնօրեն, իր վերջին հրապարակումներում ընդգծում է, որ արդյունավետ պատվաստանյութերի բացակայության պայմաններում կանխարգելումը, վաղ հայտնաբերումը և կենսաանվտանգության խիստ միջոցառումները մնում են ASF-ի դեմ պայքարի հիմնական գործիքները։
https://www.linkedin.com/posts/emmanuelle-soubeyran-054b49140_african-swine-fever-asf-continues-to-spread-activity-7408873888354365441-Aub9?utm_source=share&utm_medium=member_desktop&rcm=ACoAAALIBKEBtL4TZNxSTK1g-vAqAMZgORFGSUc

Այս համատեքստում կարևոր է, որ ՀՀ կառավարությունը և ոլորտային կառույցները շարունակեն ASF-ի նկատմամբ զգոնության բարձր մակարդակը, ապահովեն իրականացված ծրագրերի շարունակականությունը և խորացնեն համագործակցությունը միջազգային գործընկերների հետ։
ԱԱՍ ՀԿ-ն պատրաստ է իր մասնագիտական ներուժով մասնակցել իրազեկման, վերլուծության և համատեղ ծրագրերի մշակման գործընթացներին՝ ի նպաստ կենդանիների առողջության, պարենային անվտանգության և գյուղական համայնքների կայունության։

https://www.woah.org/en/disease/african-swine-fever/

Հարգանքով,
Մերուժան Զադայան

18/11/2025

Կարևոր նորություն անասնաբուժության ոլորտում

Սննդամթերքի անվտանգության ոլորտի ռիսկերի գնահատման և վերլուծության գիտական կենտրոնը 5 տարով լիազորվել է իրականացնելու անասնաբուժական ռիսկի գնահատում՝ վիրուսային և մանրէային ծագման հիվանդությունների ցուցանիշներով
👉 ՀՀ էկոնոմիկայի նախարարի 2025թ. նոյեմբերի 11-ի N 3480-Ա հրամանով։

Այս որոշումը կարևոր առաջընթաց է Հայաստանի անասնաբուժական անվտանգության համակարգի համար, քանի որ՝

🔬 Գիտական գնահատումը դառնում է պետական վերահսկողության հիմք
📊 Ռիսկերի վերլուծությունը թույլ կտա ավելի արդյունավետ կանխել, վերահսկել և նվազեցնել կենդանիների հիվանդությունների սպառնալիքները
🏛️ Քաղաքականություն մշակող մարմինները հնարավորություն կունենան ձևավորել ավելի տեղայնացված և գիտությամբ հիմնավորված բարեփոխումներ

Այս ամենը ուղղված է՝
🛡️ Մարդու կյանքի և առողջության պաշտպանությանը
🐄 Կենդանական հիվանդությունների կանխարգելմանը
🌾 Գյուղատնտեսական արտադրության կայունության ապահովմանը
🇦🇲 Հանրապետության կենսաբարորիական անվտանգության ամրապնդմանը

Անասնաբույժներ առանց սահմանների ՀԿ ողջունում է այս որոշումը և պատրաստ է աջակցել ոլորտային համագործակցության և գիտական մոտեցումների խորացման գործընթացին։

29/10/2025

«Անասնաբույժներ առանց սահմանների» ՀԿ-ն վերահաստատում է իր դիրքորոշումը․ թափառող կենդանիների խնդրի լուծումը պետք է լինի բացառապես հումանիտար և միջազգային ընդունված ստանդարտներին համապատասխան։

Մենք չենք խրախուսում որևէ ձևի բռնություն կենդանիների նկատմամբ։ Խնդրի կայուն լուծման համար անհրաժեշտ ենք համարում՝
🔹 ստերջացման ծրագրերի իրականացում,
🔹 պատվաստումներ և անասնաբուժական վերահսկողություն,
🔹 հանրային իրազեկման և պատասխանատու որդեգրման խթանում։

Կենդանիների նկատմամբ պատասխանատու և մարդասիրական վերաբերմունքը նաև հասարակության արժեքային համակարգի կարևոր արտացոլումն է։

29/10/2025

🐾 Սիրո կարիք ունեցող մեր փոքր ընկերները 🐾

Այս հրաշալի կենդանիները փրկվել են փողոցից և այժմ ապրում են «Կենդանիների խնամքի կենտրոն»-ում։
Նրանք սպասում են իրենց հավատարիմ ընկերներին՝ պատրաստ նվիրել անսահման ջերմություն և սեր։

❤️ Կենդանին որդեգրելը ոչ միայն նրանց կյանքն է փոխում, այլև կարող է ձեր տունը լցնել ուրախությամբ և հավատարմությամբ։

#ԿենդանիներիԽնամքիԿենտրոն #ՈրդեգրիրՍերը

28/10/2025

Պրակտիկայի հնարավորություն Կլուժ-Նապոկայի գյուղատնտեսական գիտությունների և անասնաբուժական բժշկագիտության համալսարանում (Ռումինիա):

Պրակտիկայի հնարավորություն Կլուժ-Նապոկայի գյուղատնտեսական գիտությունների և անասնաբուժական բժշկագիտության համալսարանում (Ռումինիա)

Եվրոպական հանձնաժողովի կողմից ֆինանսավորվող Erasmus+ ՀԳ1 Միջազգային կրեդիտային շարժունություն ծրագրի շրջանակում ՀԱԱՀ-ը հայտարարում է մրցույթ 2026 թ․ գարնանը Կլուժ-Նապոկայի գյուղատնտեսական գիտությունների և անասնաբուժական բժշկագիտության համալսարանում պրակտիկա անցնելու համար (2 տեղ)։

Մրցույթին կարող են մասնակցել Անասնաբուժական բժշկագիտության և անասնաբուծություն ֆակուլտետի անգլերենին տիրապետող ուսանողները, բացառությամբ առաջին և ավարտական կուրսերում սովորողների։

Շարժունությանը մասնակցելու համար անհրաժեշտ է այցելել https://erasmus.usamvcluj.ro/2023-1-ro01-ka171-hed-000125539/ հղումով և սեղմել “Apply now” կոճակը, որից հետո հնարավորություն կունենաք լրացնել հայտը և ներբեռնել անհրաժեշտ փաստաթղթերը։
Դիմումները լրացվում են առցանց և դրա վերջնաժամկետն է 2025 թ․-ի հոկտեմբերի 31-ը։
Լրացուցիչ տեղեկությունները հասանելի են վերոհիշյալ հղմամբ։

Հարցերի դեպքում կարող եք դիմել ՄԿԴ պետ Գ․ Համբարձումյանին կամ գրել [email protected] էլ․ փոստին։