31/12/2025
🐜จาก “ตะลานยักษ์ปักษ์ใต้” จนกลายเป็นราชามดเอเชีย
ทำไมทุกวันนี้เราถึงเรียกมันว่า Dinomyrmex gigas
ถ้าพูดถึงมดที่ “ใหญ่จนไม่เหมือนมด” ในเอเชีย
ชื่อแรกที่หลายคนนึกถึง ต้องมี มดยักษ์ปักษ์ใต้ ติดอันดับแน่ๆ
มดตัวยักษ์ขาเรียวยาว วิ่งเร็ว ดุ และสวยงาม
จนใครเห็นครั้งแรกก็ต้องถามว่า
“นี่มันมดจริงเหรอ?” ไม่ใช่ ต่อหรือแตนใช่มั้ย❓
แต่รู้ไหมครับว่า…
ชื่อของมัน ไม่ได้เหมือนเดิมมาตลอด
⸻
🔍 เมื่อก่อนมันถูกเรียก Camponotus gigas
แล้วทำไมวันนี้กลายเป็น Dinomyrmex gigas
เมื่อก่อนนักกีฏวิทยาเคยจัดมดชนิดนี้ไว้ในสกุล Camponotus
หรือที่เรารู้จักกันดีในชื่อ “มดช่างไม้ (Carpenter ants)”
เหตุผลเพราะว่า
- รูปร่างโดยรวมคล้าย Camponotus
- โครงสร้างลำตัวบางส่วนใกล้เคียง
ดังนั้นชื่อ Camponotus gigas
จึงถูกใช้มาอย่างยาวนาน และแพร่หลายไปทั่วโลก
⸻
*จุดเปลี่ยนครั้งใหญ่ของวงการมดคือ
เมื่อการศึกษาก้าวหน้าขึ้นมากๆ
เริ่มมีกาาตรวจสอบมดชนิดนี้ลึกลงไปมากกว่าแค่ “ดูภายนอก”ไม่ว่าจะเป็น
• รายละเอียดโครงสร้างลำตัว
• ลักษณะทางสัณฐานวิทยาเฉพาะ
• พฤติกรรมการใช้ชีวิต
• และความสัมพันธ์ทางวิวัฒนาการ (phylogeny)
สิ่งที่น่าตกใจคือ
👉 gigas มันแตกต่างจาก Camponotus อย่างชัดเจน
และแตกต่างมากพอที่จะ ไม่ควรอยู่สกุลเดียวกัน
⸻
👑 การถือกำเนิดของสกุลใหม่: Dinomyrmex
นักวิทยาศาสตร์เลยแยกมันออกมา
และจัดให้อยู่ในสกุลที่เหมาะกว่า นั่นคือ
✅ Dinomyrmex
• แปลตรงตัวว่า “มดยักษ์”
• เป็นชื่อที่สะท้อนขนาด พลัง และเอกลักษณ์ของมันได้ดีที่สุด
ตั้งแต่ตอนนั้นมา
ชื่อที่ถูกต้องและเป็นที่ยอมรับอย่างเป็นทางการคือ
🐜 Dinomyrmex gigas
⸻
🇹🇭 แล้ว “ตะลานยักษ์ปักษ์ใต้” ผิดไหม?
ผมว่าไม่ผิดเลยเพราะ
• “ตะลานยักษ์ปักษ์ใต้” เป็น ชื่อสามัญในไทย
• ใช้เรียกมดชนิดนี้ในภาคใต้มานาน
• และไม่เกี่ยวกับการจัดหมวดหมู่ทางวิทยาศาสตร์
จริงๆสามารถใช้เรียกได้เหมือนเดิม แต่ถ้าอ้างอิงทางวิชาการ ก็ควรใช้ Dinomyrmex gigas
⸻
✨ สรุปสั้นๆเลยนะเตง
• ตะลานยักษ์ปักษ์ใต้ → ชื่อไทยพื้นบ้าน
• Camponotus gigas → ชื่อเก่า (เลิกใช้แล้ว)
• Dinomyrmex gigas → ✅ ชื่อวิทยาศาสตร์ที่ถูกต้องในปัจจุบัน
⸻
มดตัวนี้ไม่ใช่แค่มัน “ใหญ่”
แต่มันคือ หลักฐานของการพัฒนาทางวิทยาศาสตร์
ที่เริ่มจากการดูด้วยตา → ไปเป็นการเข้าใจด้วยวิวัฒนาการครับ😍