28/03/2025
Lady Gouldian Finch (Erythrura gouldiae)
Lady Gouldian Finch (Erythrura gouldiae) ကို Gouldian Finch ဟုလည်း ခေါ်ဆိုကြပြီး ကမ္ဘာပေါ်တွင် အရောင်အသွေး အလှပဆုံး နှင့် နုနယ်သော Finch မျိုးစိတ်များထဲမှ တစ်ခုဖြစ်သည်။ ၎င်းတို့သည် သြစတြေးလျနိုင်ငံမှ မူရင်းဇာတိဖြစ်ပြီး ၎င်းတို့၏ စိုပြေတောက်ပသော အမွေးအတောင်များနှင့် ထူးခြားသော အုပ်စုတွင်း ဆက်ဆံရေး အပြုအမူများကြောင့် မွေးမြူရေးတွင် အလွန်အမင်း နှစ်သက်ကြသည်။
သဘာဝနေထိုင်ရာဒေသနှင့် ပျံ့နှံ့မှု
Lady Gouldian Finch များသည် သြစတြေးလျနိုင်ငံ၏ မြောက်ပိုင်းဒေသများဖြစ်သော ကွင်းစ်လန်းပြည်နယ်၊ မြောက်ပိုင်းနယ်မြေနှင့် အနောက်သြစတြေးလျပြည်နယ်ရှိ အပူပိုင်းဆာဗားနားမြက်ခင်းပြင်များတွင် နေထိုင်ကျက်စားကြသည်။ ၎င်းတို့သည် သစ်တောဖုံးလွှမ်းသော မြက်ခင်းပြင်များနှင့် ရေရရှိသော နေရာများတွင် ကောင်းစွာ ရှင်သန်နိုင်သည်။
• ဤဖင့်(ချ)များသည် သားပေါက်ရာသီပြင်ပတွင် အုပ်စုဖွဲ့နေထိုင်လေ့ရှိပြီး အလွန် အုပ်စုတွင်း ဆက်ဆံကောင်းသော ငှက်မျိုးဖြစ်သည်။
• ၎င်းတို့သည် မြက်စေ့များကို အဓိကစားသုံးပြီး မြက်ခင်းပြင်နှင့် သစ်တောများအပေါ် မှီခိုနေထိုင်ကြသည်။
• နေထိုင်ရာဒေသများ ပျက်စီးလာမှုကြောင့် သဘာဝတွင် ၎င်းတို့၏ အရေအတွက် မှာ သိသိသာသာ ကျဆင်းလာပြီး ထိန်းသိမ်းရေးလုပ်ငန်းများ လုပ်ဆောင်နေရသည်။
မွေးမြူရေးတွင် အလေ့အထများ
Lady Gouldian Finch များသည် အေးချမ်းသော ငှက်များဖြစ်ပြီး ကျယ်ပြန့်သော လှောင်အိမ်များ (သို့) လွတ်ခြံ များတွင် နေထိုင်ရန် သင့်တော်သည်။ ၎င်းတို့သည် ရန်လိုတတ်သော ငှက်မျိုးမဟုတ်ဘဲ မိမိတို့မျိုးစိတ်နှင့် အတူနေရန် နှစ်သက်ကြသည်။ အခြား Finch များနှင့် နှိုင်းယှဉ်ပါက အသံကျယ်လွန်းခြင်းမရှိဘဲ လှုပ်ရှားမှုလည်း အလွန်အမင်းမများသောကြောင့် အိမ်တွင်းမွေးမြူရန် သင့်လျော်သည်။
• သင့်တော်သော လှောင်အိမ်စနစ် - အလျားလိုက်ပျံသန်းနိုင်သော လှောင်အိမ်များကို အမြင့်လှောင်အိမ်များထက် ပိုမိုအကြံပြုထားသည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် Finch များသည် အပေါ်အောက်ထက် ဘေးဘက်သို့ ပျံသန်းရန် ပိုနှစ်သက်သောကြောင့်ဖြစ်သည်။
• အတူနေရန် သင့်တော်သောငှက်များ - စုံတွဲ (သို့) အုပ်စုလိုက်မွေးမြူနိုင်သော်လည်း ရန်လိုသော အခြားအင်အားကြီး ငှက်များနှင့် ရောနှောမွေးမြူခြင်းကို ရှောင်ကြဉ်သင့်သည်။
• လှုပ်ရှားမှုအဆင့် - ၎င်းတို့သည် လင်းနေသော အကိုင်းများပေါ်တွင် နားနေခြင်း၊ ပျံဝဲခြင်းနှင့် မိတ်လိုက်မှုအပြုအမူများ ပြုလုပ်ရန် နှစ်သက်ကြသော်လည်း ကြက်တူရွေးများကဲ့သို့ အရုပ်များ မလိုအပ်ပါ။
အစားအသောက်အလေ့အထ
ကျန်းမာသန်စွမ်းသော Finch များအတွက် မျှတသော အစားအစာသည် အရေးကြီးသည်။ ၎င်းတို့၏ အဓိကအစားအစာများမှာ -
• မြက်စေ့များ - အရည်အသွေးမြင့် နှံစားပဲ၊ Canary စေ့နှင့် မြက်စေ့များ ရောစပ်ခြင်း။
• အစေ့ခြောက်များ - Finch များအတွက် ဗီတာမင်နှင့် သတ္တုဓာတ်များ ပါဝင်သော စီးပွားဖြစ်ထုတ်လုပ်ထားသော အစာများ။
• လတ်ဆတ်သော အစိမ်းရောင်အရွက်များ - ဟင်းနုနွယ်၊ ကေးလ်ရွက်၊ ဒန်ဒီလိုင်ရွက်နှင့် အညှောင့်ထွက်နေသော မြက်စေ့များ (Spinach, kale, dandelion leaves, and sprouted seeds)
• သစ်သီးများ - ပန်းသီးလွှာ၊ သစ်တော်သီးနှင့် ဘယ်ရီသီးများကို အနည်းငယ်သာ ကျွေးပါ။
• ပရိုတင်း - သားဖောက်ချိန်နှင့် အမွေးလဲချိန်တွင် ပြုတ်ထားသော ကြက်ဥ၊ ပိုးကောင်များ (သို့) Egg Food အစာကို ထည့်သွင်းကျွေးပါ။
• Cuttlefish Bone & Grit - ပြည်ကြီးငါးရိုး /ကယ်လ်စီယမ်နှင့် အစာခြေစနစ်အတွက် အရေးကြီးသည်။
• လတ်ဆတ်သော မြက်စေ့များကို နေ့စဉ်ကျွေးပါ။
• ဟင်းသီးဟင်းရွက်နှင့် Egg Food အစာကို တစ်ပတ်လျှင် အနည်းဆုံး နှစ်ကြိမ်ကျွေးပါ။
• သန့်ရှင်းသော သောက်ရေကို အမြဲတမ်းရရှိစေပါ။
လိင် ခွဲခြားနည်း
• အထီး - အရောင်အသွေး ပိုမိုတောက်ပြောင်ပြီး ခေါင်းတွင် အနီ၊ လိမ္မော် (သို့) အနက်ရောင် ထင်ရှားစွာပါဝင်သည်။ ရင်ဘတ်ပိုင်းတွင် ခရမ်းရောင်ပိုရင့်ကာ ကိုယ်ခန္ဓာအရောင်များ ထင်ထင်ပေါ်လွင်သည်။
• အမ - အရောင်မှိန်ပြီး ပျော့ဖတ်ရောင်အဆင်းရှိသည်။ ရင်ဘတ်ပိုင်းတွင် အရောင်ဖျော့သည်။
• အသံထွက်ခြင်း - အထီးများသည် အမများကို ဆွဲဆောင်ရန် အသံမြည်တတ်သော်လည်း အမများက အသံမထွက်လေ့မရှိပါ။
• မိတ်လိုက်မှုအပြုအမူ - အထီးများသည် အတောင်ပံများကို ခတ်ကာ ခုန်ကန်ပြီး အမများကို ဆွဲဆောင်တတ်သည်။
သားဖောက်ရန် လိုအပ်ချက်များ
• သားဖောက်ရာသီ - နွေဦးနှင့် နွေရာသီသည် အကောင်းဆုံးဖြစ်သည်။
• အသိုက်အိမ် - အုန်းဆံဖြင့် ခံထားသော သစ်သား (သို့) soft materials အသိုက်များ ထားပေးပါ။
• စုံတွဲရွေးချယ်ခြင်း - ကျန်းမာပြီး အသက် (၉) လအထက် ရှိသော ငှက်များကို ရွေးပါ။
• အပူချိန်နှင့် စိုထိုင်းဆ - ၂၀-၃၀°C (၆၈-၈၆°F) အတွင်းနှင့် စိုထိုင်းဆ ၅၀-၇၀% ရှိရန် လိုအပ်သည်။
မိတ်လိုက်ခြင်း - အထီးက အကပြပြီး အသံဆွဲသည်။ အမက လက်ခံလျှင် မိတ်လိုက်သည်။�
ဥအုခြင်း - အမများသည် တစ်နေ့လျှင် ၁ ဥနှုန်းဖြင့် ၄-၈ ဥအထိ အုတတ်သည်။�ဥဝတ် ခြင်း - ၁၄-၁၆ ရက်ကြာမြင့်ပြီး မိဘနှစ်ပါးလုံး ဥ များကိုဝတ်ပေးသည်။�ဥအကောင်ပေါက်ခြင်း - ငှက်ပေါက်စများမှာ အမွေးမပါဘဲ မျက်စိလည်း မမြင်သေးပါ။
အခြေခံစောင့်ရှောက်မှု
• လှောင်အိမ်သန့်ရှင်းရေး - ရောဂါကူးစက်မှု ကာကွယ်ရန် ပုံမှန်သန့်ရှင်းပါ။
• အခင်း - စက္ကူခင်းခြင်း (သို့) သဲပြားများကို အလွယ်တကူလဲလှယ်နိုင်ရန် အသုံးပြုပါ။
• အလင်းရောင် - တစ်နေ့လျှင် ၁၀-၁၂ နာရီ သဘာဝနေရောင်ခြည် (သို့) UV အလင်းရောင်ပေးပါ။
• လေ့ကျင့်ခန်း - လှောင်အိမ်အတွင်း လွတ်လပ်စွာ ပျံသန်းနိုင်ရန် နေရာလုံလောက်စွာထားပါ။
ပတ်ဝန်းကျင် ပြင်ဆင်မှု
• သဘာဝအကိုင်းများ - အရွယ်အစားအမျိုးမျိုးရှိ သစ်ကိုင်းများထားပေးပါ။
• စိတ်ဖိစီးမှုကင်းစေရန် - အသံကျယ်ကျယ်မလုပ်ရန်၊ အလွန်အကျွံကိုင်တွယ်ခြင်းမှ ရှောင်ပါ။
• နေထိုင်မှုပုံစံမှန်ခြင်း - စိတ်ဖိစီးမှုလျော့ကျစေရန် ပုံမှန်လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်ထားပါ။
အဖြစ်များသော ရောဂါများနှင့် ကုသနည်း
အဖြစ်များသော ကျန်းမာရေးပြဿနာများ
ရောဂါ လက္ခဏာများ ကုသနည်း
လေအိတ်သန်ကောင် အသက်ရှုကြပ်၊ အသံတဖြတ်ဖြတ်ထွက်၊ အမြီးတရွေ့ရွေ့ဖြစ်ခြင်း Ivermectin ဆေးများ၊ ရောဂါရှိငှက်ကို သီးသန့်ခွဲထားပါ။
အသက်ရှုလမ်းကြောင်းပိုး နှာချေ၊ နှာရည်ယို၊ အမွေးများဖွားနေခြင်း ဆရာဝန်ညွှန်ကြားသည့် ပဋိဇီဝဆေး
ဥပိတ်ခြင်း ဥမအုနိုင်ဘဲ ဗိုက်ဖောင်းနေခြင်း ရေနွေးဖြင့်စိမ်ခြင်း၊ ကယ်လ်စီယမ်ဖြည့်စွက်၊ အရေးပေါ်ကုသမှု
မှိုရောဂါ ပါးစပ်တွင် အဖြူအကွက်များ၊ ကိုယ်အလေးချိန်ကျခြင်း မှိုသတ်ဆေး၊ သန့်ရှင်းရေးဂရုစိုက်ခြင်း
အမွေးနှုတ်ခြင်း အမွေးကျွတ်ကွက်၊ စိတ်ဖိစီးမှုလက္ခဏာ အစားအသောက်ပြင်ဆင်ခြင်း၊ စိတ်ဖိစီးမှုလျှော့ချခြင်း၊ သန်ကောင်ရှိမရှိစစ်ဆေးခြင်း
အသုံးပြုရန် ဆေးနှင့် အားဆေးများ
• Ivermectin - အပြင်ပိုင်းသန်ကောင်နှင့် လေအိတ်သန်ကောင်များအတွက်။
• Probiotics - ပဋိဇီဝဆေးအသုံးပြုပြီးနောက် အူလမ်းကြောင်းကျန်းမာရေးအတွက်။
• ကယ်လ်စီယမ်နှင့် ဗီတာမင် D3 - အရိုးကျန်းမာရေးနှင့် ဥအုသည့်အမများအတွက် အရေးကြီးသည်။
ငှက်ပေါက်စများ ပြုစုစောင့်ရှောက်နည်း
ဥမှပေါက်ခါစ ပြုစုနည်း
• အစာကျွေးခြင်း - မိဘများက အစာချေကျွေးသည်။ လက်ဖြင့်ကျွေးလျှင် Finch အထူးစာ (special Finch food) သုံးပါ။
• အပူချိန် - ပထမ ၇ ရက်အတွင်း ၃၅°C (၉၅°F) တွင် ထားပါ။
ကြီးထွားမှုအဆင့်များ
• ၁-၅ ရက် - အမွေးမပါ၊ မျက်စိမမြင်၊ အကူအညီလိုအပ်သည်။
• ၇-၁၀ ရက် - အမွေးညှာများစထွက်လာသည်။
• ၁၄-၁၆ ရက် - အမွေးအပြည့်အစုံထွက်ပြီး မျက်စိဖွင့်သည်။
• ၂၁-၂၅ ရက် - အသိုက်မှ စတင်ထွက်လာသည်။
ပျံသန်းနိုင်သည့်အရွယ် ပြုစုနည်း
• အစာကိုယ်တိုင်စားနိုင်ခြင်း - ၄-၅ ပတ်တွင် အစာကို ကိုယ်တိုင်စားတတ်လာသည်။
• သီးသန့်ခွဲထားခြင်း - ၆-၇ ပတ်တွင် လုံးဝအခြားငှက်များနှင့် ရောနှောနိုင်သည်။
Lady Gouldian Finch များသည် အလှပဆုံးသော မွေးမြူရန် အကောင်းဆုံးငှက်များဖြစ်သော်လည်း ၎င်းတို့အား ဂရုတစိုက်မွေးမြူရန်၊ အာဟာရပြည့်ဝစွာကျွေးရန်နှင့် စိတ်ဖိစီးမှုကင်းသော ပတ်ဝန်းကျင်ပေးရန် လိုအပ်ပါသည်။ ၎င်းတို့၏ သဘာဝအပြုအမူ၊ အစားအသောက်၊ သားဖောက်နည်းနှင့် ကျန်းမာရေးပြဿနာများကို နားလည်ထားပါက ဤ Lady Gouldian Finch များသည် မွေးမြူရေးတွင် အောင်မြင်စွာရှင်သန်နိုင်ပြီး ၆-၈ နှစ်အထိ အသက်ရှည်ကာ သင့်အား အလှတရားနှင့် ပျော်ရွှင်မှုများ ပေးစွမ်းနိုင်ပါသည်။
References
1. Goodwin, D. (1982). Estrildid Finches of the World. Oxford University Press.
2. Forshaw, J. (2012). Parrots of the World. Princeton University Press.
3. RSPCA Australia. (2023). Gouldian Finch Care Guide.
4. Avian Web. (2023). Finch Health and Disease Prevention.
🙅🏻🙅🏻🙅🏻စာများကို မိမိသဘောဖြင့် copy ကူးယူ/ပြင်ဆင်/တည်းဖြတ်ခြင်း (လုံးဝ) ခွင့်မပြုပါ🙅🏻🙅🏻🙅🏻
Bless Fun page မှ စာများကို လွတ်လပ်စွာ share နိုင်ပါသည်။