19/12/2025
Vuurwerkangst? Zo help je je kat
Veel katten zijn als de dood voor vuurwerk. Gelukkig kun je zelf veel doen om angst te voorkomen of beperken. En het is nog makkelijk ook!
Verstopplekken
Creëer ruim voor oud en nieuw meerdere veilige verstopplekken. Zet bijvoorbeeld een doos onder een bed of bank, met de dichte kant naar de kamer toe, zodat de kat er ongezien in kan zitten. Maak ook hoge verstopplekken. Als een kat bang is voelt hij zich namelijk veiliger op een hoge plek. Zet voorbeeld een doos op of in een kast (met antislipmatje eronder).
Zorg dat je kat de verstopplekken ruim vóór oud en nieuw (ver)kent. Leg er een dekentje in waar hij helemaal in weg kan kruipen. Liefst met zijn eigen luchtje, dat geeft een veiliger gevoel. Heeft je kat al slaapplekken met dekentjes, haal dan geen vertrouwd dekentje met de eigen geur weg. Dat geeft namelijk stress. Leg er een nieuw dekentje op, zodat dit geur opneemt. Gebruik dat na een paar dagen voor de verstopplek.
Laat de verstopplekken ook na de jaarwisseling intact. Katten hebben ze namelijk altijd nodig.
Geluidsisolerende verstopplek
Wil je je kat extra helpen, maak dan een geluidsisolerende verstopplek. Zet deze op een rustige plek. Bij voorkeur een plek waar je kat heen vlucht als hij bang is. Gebruik een grote box of kist met aan de zijkant een opening ter grootte van een kattenluik. Bekleed alle wanden van de box aan de binnenkant met zelfklevend geluidwerend noppenschuim. Leg er een dekentje in met de eigen geur.
Geef je kat de ruimte
Bemoei je niet te veel met je kat. Laat hem zelf bepalen in welke kamer hij wil zijn als hij bang is. Hij weet zelf precies waar hij zich het veiligst voelt en waar hij het minste last heeft van het lawaai.
Sommige katten willen tijdens het vuurwerk in de badkamer zitten, omdat daar het geknal en geflits vaak het minst merkbaar zijn. Daar kun je ook een verstopplek neerzetten. Sluit je kat echter niet op in de badkamer.
Heeft hij zich verstopt, ga dan niet bij hem kijken. Hij wil namelijk dat niemand weet waar hij is. Ook jij niet.. Door hem te ‘betrappen’ in zijn verstopplek, voelt hij zich daar minder veilig.
Houd het geurvrij
Het reukvermogen van katten werkt ongeveer 1.000 keer beter dan dat van mensen. Ze leven dan ook vooral in een geurwereld. Wat mensen ‘een lekker luchtje’ vinden, is voor katten meestal veel te sterk. Juist rond de feestdagen gebruiken mensen vaak allerlei geuren in huis, zoals huisparfums, potpourri’s, geurkaarsen, wierook en kerstmixen. De geur daarvan is niet alleen stresserend voor katten, maar werkt ook nog eens angstverhogend.
Veel lekkers!
Zorg dat je kat zijn buikje goed vol heeft als het vuurwerk begint. Wat vindt hij lekker? Natvoer? Kattensnoepjes? Geef het maar. Met een volle maag voelt hij zich beter en heb je wat meer kans dat hij door de herrie (als deze niet te lang duurt en niet te hevig is) heen slaapt.
Zit hij de hele tijd in een verstopplek? Zet er wat lekkers bij (maar doe verder alsof je niet weet dat hij daar zit).
Ben je niet thuis?
Ben je niet thuis met oud en nieuw, zorg dan in elk geval dat je kat toegang heeft tot alle kamers van het huis. Zo kan hij zelf bepalen waar hij zijn angst doorstaat. Doe de gordijnen dicht. Dan heeft hij minder last van de lichtflitsen.
Vaak zetten mensen de radio of tv aan als ze weg zijn, vanuit het idee dat de kat dan minder last heeft van het vuurwerkgeluid. Doe dit liever niet. Het zorgt alleen maar voor extra geluid en werkt niet kalmerend.
Blijf je thuis?
Als je thuisblijft, doe dan normaal. Ook als jezelf last hebt van het geknal. Je kat kijkt namelijk hoe jij erop reageert en trekt daar zijn conclusies uit. Als jij normaal doet, straal je uit dat er niks is om bang voor te zijn. Dat kan hem helpen.
Als hij niet zo bang lijkt, probeer dan met hem te spelen. Dat leidt zijn aandacht af van het vuurwerk.
Is hij wel bang en verstopt hij zich, laat hem dan volkomen met rust. Is hij bang en zoekt hij je op, geef hem dan steun. Misschien wil hij tegen je aan zitten, op schoot zitten, al dan niet onder een dekentje. Je merkt het vanzelf wel. Je hoeft niet tegen hem te praten. Liever niet zelfs. Menselijk gebabbel kalmeert niet. Ook niet met een zachte stem.
Middelen op recept van de dierenarts
Als je kat zo bang is voor vuurwerk dat je overweegt hem angstremmende medicatie te geven, neem dan ruim voor de jaarwisseling contact op met je dierenarts. Er zijn verschillende middelen.
Middelen die vaak helpen, zijn gabapentine en Bonqat. Het voordeel van Bonqat is dat het smakelijk is. Als je het door iets lekker doet, bijvoorbeeld een Liquid Snack, eten veel katten het zelf op. Hoe fijn is dat! Gabapentine is helaas bitter en dus vies voor katten. Zelfs in iets lekkers eten ze het vaak niet op. Dat kan betekenen dat je het moet ingeven. Dat levert vaak stress en angst op. En dat wil je nu juist voorkomen.
Het kan zijn dat de standaarddosis te laag of juist te hoog is. Te hoog: vooral bij oudere of zieke katten). Bij extreme angst kan het zijn dat de middelen onvoldoende effect hebben. Je dierenarts kan je hierover informeren.
Laat je kat niet alleen als hij gabapentine, Bonqat of een andere angstremmer heeft gehad. Hij kan er wankel en ongecoördineerd van bewegen, en daardoor makkelijk verkeerd springen en vallen.
Hier vind je meer informatie over middelen op recept: Info medicatie bij vuurwerkangst: _Gedragskliniek en Apotheek Diergeneeskunde__december 2023.pdf
Vrij verkrijgbare middelen
Vrij verkrijgbare middelen tegen angst en stress helpen meestal niet of nauwelijks. Er zijn talloze middelen te koop, in allerlei categorieën: feromoonverdampers (bv Feliway) en –bandjes (bv Beaphar), voedingssupplementen (bv Telizen), sprays, poeders. Je kunt het zo gek niet bedenken of het wordt verkocht. In de regel zijn dit soort middelen zonde van je geld. Je helpt je kat meer door te doen wat we hierboven hebben geschreven.
Niet zelf dokteren
Ga niet zelf dokteren. Geef een kat nooit geneesmiddelen voor mensen. Van diverse humane middelen kunnen katten doodziek worden. Hun stofwisseling is totaal anders dan die van ons. Daardoor kunnen stoffen die voor mensen werkzaam zijn levensgevaarlijk voor ze zijn.
Vuurwerktraining
Er zijn speciale cd’s met vuurwerktraining te koop. De essentie ervan is dat je je kat stukje bij beetje leert wennen aan vuurwerkgeluiden. Hoewel het goed bedoeld is, is het beter dit niet te doen. Vuurwerk komt altijd onverwachts en is zo hard en intens, daar is niet of nauwelijks op te trainen. Volg liever de andere adviezen in dit artikel op. Daar help je je kat meer mee.
Vaker bang?
Is je kat regelmatig angstig? Dat kan door pijn of ziekte komen. Katten verbergen dat van nature en zijn daar erg goed in. Zo goed, dat hun mensen er vaak niets van merken. Ga daarom naar de dierenarts om een lichamelijke oorzaak van angst uit te laten sluiten.
Is er geen medische oorzaak? Een katvriendelijk werkende gedragstherapeut kan onderzoeken wat de oorzaken van de angst zijn, en je adviseren hoe je deze oorzaken kunt verhelpen.
(c) Elles Nijssen & Marcellina Stolting
https://www.facebook.com/groups/KGAkattenwelzijn/?ref=share
